Onze Delta
Onze Delta
Piet Ackermans, Voorzitter EWA

Zeeland heeft vanuit de Regionale energiestrategie (RES) de opgave om in 2050 ruim 1800 megawatt duurzame energie per jaar op te wekken om te voldoen aan de doelstellingen in het regeerakkoord en klimaatakkoord. Een van de kansrijke manieren om dit te doen is energie uit water halen. En laat Zeeland nu juist heel veel water hebben! Maar welke technologieën zijn kansrijk? En welke locaties in Zeeland komen in aanmerking voor pilotopstellingen? Ik zie voldoende mogelijkheden!

De subsectortafel “Energie uit water” van de RES, waar ik voorzitter van ben en deelneem vanuit de branchevereniging Energie uit Water (EWA), richt zich de komende jaren vooral op nieuwe innovatieve technologieën. In de RES is vastgesteld dat energie uit water in 2050 ruim 100 megawatt (0,5 petajoule) aan elektriciteit moet opwekken per jaar. De subsectortafel “Energie uit Water” gaat daarom de komende jaren op zoek naar waterprojecten die kansrijk zijn in Zeeland. Dit zijn met name innovatieve projecten op het gebied van getijdenenergie, energie uit zoet-zoutwatertechnologie en Aquathermie, oftewel warmte uit water halen.

Getijdenenergie

Bij getijdenenergie maak je gebruik van de stijging en daling van het waterpeil, eb en vloed, zo’n vier keer per dag. In Zeeland wordt deze technologie al toegepast. Zoals in de Oosterscheldekering, waar nu een testturbine in hangt, en binnenkort ook in het Technology Center (TTC) in de Flakkeese Spuisluis. Er wordt ook onderzoek gedaan naar de eventuele bouw van een getijdencentrale in de Brouwersdam. Maar wellicht zijn er meer plaatsen waar deze vorm van energie opwekken succesvol kan zijn. Denk aan andere dammen, dijken en bruggen of in een haven. Er loopt op dit moment ook een Nederlandse pilot voor getijdenenergie in de Haven van Antwerpen. Kansen genoeg dus!

Energie opwekken uit zoet en zout water

Een van de meest kansrijke technologieën is het opwekken van energie uit zoet en zout water. Want: breng zoet en zout water bij elkaar, gescheiden door een membraam, en zij reageren door elektronen uit te wisselen en zo elektriciteit te produceren. Het zoute en zoete water worden vermengd en het brakke water wordt geloosd in zout water. Er is In Nederland één demonstratieproject dat deze technologie toepast:  in de Afsluitdijk die het zoete IJsselmeer scheidt van de zoute Waddenzee. Voor Zeeland zien wij hier nu al zo’n vijftien succesvolle locaties waar ook wij deze techniek kunnen testen en uitvoeren. Denk aan poldergemalen en de Philipsdam. Bijkomend voordeel is dat deze technologie ook waterstof kan produceren. Een grondstof waar de komende jaren meer vraag naar zal zijn ter vervanging van aardgas.

Aquathermie

De laatste veelbelovende technologie is aquathermie. In water zit warmte en in de Nederlandse wateren is dit gemiddeld zo’n 15 graden. Er zijn in totaal vier soorten aquathermie, namelijk thermische energie uit oppervlaktewater, afvalwater, drinkwater en riothermie. De warmte uit het water wordt opgevangen en gebruikt om gebouwen mee te verwarmen. Hiervoor is veel watervolume nodig, en dat hebben we meer dan voldoende in Zeeland. Denk aan zoetwatergebieden, kanalen en poldergangen. Overal waar grote volumes water dichtbij de bebouwing liggen, kan deze techniek worden toegepast. Deze technologie heeft veel potentie in Zeeland en in de Zuidwestelijke Delta en past ook echt bij de regio. Een mooie techniek om gebieden energieneutraal te maken, zonder het landschap te verstoren.

Op naar 2050

Al deze nieuwe technologieën worden eerst op kleine schaal getest. Blijkt het succesvol, dan spreken we van opschaling vanaf 2030. Al deze innovaties zorgen ervoor dat wij de doelstelling van 100 megawatt aan energie uit water per jaar in 2050 zeker gaan halen!